title: Cừu xanh Buck của Kiwibank: Kêu gọi phá cách rồi vướng yêu cầu gỡ ảnh chế
description: Linh vật cừu xanh của ngân hàng New Zealand trở thành chủ đề đùa trên mạng, kéo theo khiếu nại bản quyền. Người dùng Reddit biến vụ việc thành ví dụ về truyền thông. Ba phản ứng có nguồn kiểm chứng.
Ngân hàng Kiwibank của New Zealand giới thiệu Buck, một chú cừu xanh không thích đi theo đàn và luôn muốn thay đổi lối mòn. Sau đó, một số người dùng mạng đem nhân vật ra đùa theo hướng người lớn và chế ảnh, khiến ngân hàng gửi yêu cầu gỡ một số hình ảnh dựa trên bản quyền. Trong thảo luận Reddit ngày 19–20/10, điểm gây cười không chỉ là những bức ảnh: một linh vật quảng bá tinh thần chống khuôn mẫu lại khiến công ty phải tìm cách kiểm soát trò đùa vượt khuôn mẫu.
Buck là ai?
Trang thương hiệu chính thức của Kiwibank mô tả Buck là một con cừu hư cấu có bộ lông xanh, thích tự chọn đường đi thay vì theo đàn. Khẩu hiệu của ngân hàng là “We were born to buck the system”, nhấn mạnh việc thách thức cách làm cũ. Trong quảng cáo, Buck lên thành phố, uống cà phê và làm tóc. Một con cừu có lịch sinh hoạt rất thành thị.
Tranh cãi bắt đầu khi một số bài đăng sử dụng hình Buck cho những câu đùa nhạy cảm và ảnh phái sinh. Kiwibank khiếu nại bản quyền với một số bài; báo chí ghi nhận có hình bị gỡ. Ngân hàng cho biết họ muốn xử lý nội dung khiêu khích, gây hại. Một tổ chức bảo vệ quyền tự do ngôn luận tại New Zealand phản đối việc dùng bản quyền để gỡ nội dung châm biếm. Đây là hai quan điểm đang tranh luận, không phải kết luận của tòa rằng ngân hàng vi phạm pháp luật.
Ba phản ứng có thật trên Reddit
1. Giảng viên ngành kinh doanh khỏi phải nghĩ đề bài
Ngày 19/10, một bình luận cho rằng vụ việc có thể trở thành tình huống nghiên cứu thú vị trong môn kinh doanh hoặc luật ở đại học. Đây là diễn giải ý bình luận công khai. Buck vốn được thuê để quảng bá ngân hàng, giờ lại xuất hiện như nhân vật chính trong bài giảng về khủng hoảng thương hiệu. Chưa đi học buổi nào mà đã có tên trong giáo trình.
2. “Khoan, rốt cuộc chuyện gì đang xảy ra?”
Ngày 20/10, một người thừa nhận không theo kịp câu chuyện và hỏi mọi người đang nói gì. Có người giải thích, rồi người hỏi tỏ ra bất ngờ. Chỉ muốn biết một con cừu xanh là ai mà được tặng nguyên khóa nhập môn về quảng cáo, bản quyền và văn hóa mạng. Bài học cơ bản bỗng thành môn chuyên ngành.
3. Thích linh vật không đồng nghĩa với thích cách xử lý
Một bình luận khác cùng ngày nói ý tưởng gốc về Buck khá ổn và nhân vật đáng mến, nhưng cách truyền thông phản ứng thì tệ. Đây là khác biệt quan trọng. Vấn đề không nhất thiết nằm ở con cừu, mà ở chỗ nỗ lực bảo vệ nó trở nên nổi bật hơn chính nó. Cuộc họp xử lý khủng hoảng đã cướp vai chính của quảng cáo.
Tiểu phẩm tự sáng tác: giấy phép nổi loạn
Đoạn hội thoại sau do bài viết hư cấu, không phải phát ngôn hay bình luận có thật.
Truyền thông: “Buck không đi theo đàn.”
Pháp lý: “Tốt. Còn những người khác phải tuân thủ quy trình.”
Truyền thông: “Nghe mâu thuẫn quá nhỉ?”
Buck: “Hãy chống lại lối mòn!”
Pháp lý: “Vui lòng nộp đơn xin chống lối mòn.”
Chủ tọa: “Chờ kiểm tra bản quyền rồi duyệt.”
Vì sao mâu thuẫn này buồn cười?
Doanh nghiệp bảo vệ hình ảnh thương hiệu là điều thường gặp. Điểm đặc biệt ở đây là tính cách chống khuôn mẫu vốn do chính thương hiệu đặt cho Buck, trong khi phản ứng với một số bài đăng lại là quy trình gỡ nội dung rất nghiêm túc. Lý do của ngân hàng và ý kiến phản đối cần được phân biệt. Reddit đã biến khoảng cách ấy thành đề tài cho lớp học truyền thông.
Buck đã rời khỏi đàn cừu. Giờ đội truyền thông phải tìm đường qua cả đàn bình luận.
Tài liệu tham khảo (5)
- Trang thương hiệu Kiwibank (kiểm tra ngày 21/10/2026)
- Giới thiệu Buck chính thức (có liên kết video, chưa xem trực tiếp)
- SBS News, 17/10/2026
- The Guardian, 15/10/2026
- Reddit, 19–20/10/2026 (đối chiếu bình luận qua trích đoạn được lập chỉ mục công khai, không đọc trực tiếp toàn bộ chuỗi)
