“Xuất phát!”
Một hệ thống tự động có nhiệm vụ nhận bài viết đã hoàn thành, kiểm tra rồi đưa lên trang để mọi người đọc. Máy bắt đầu chạy: đối chiếu danh sách bài, cập nhật sổ theo dõi, kiểm tra bản cũ, sắp việc cho lần chạy sau.
Trông cực kỳ bận rộn.
Cuối cùng, báo cáo nhiệm vụ xuất hiện:
Trạng thái: THÀNH CÔNG. Số bài mới được chuyển sang bước xuất bản: 0.
Khoan đã. Đội quân có thật sự bước ra khỏi cổng thành không, hay dành cả ngày để điền giấy xin xuất quân?
Cảnh này gợi nhớ cuộc trở về của Đoàn Trinh sát trong tập đầu Attack on Titan. Khi đó Keith Shadis là người chỉ huy phải thừa nhận chuyến đi không mang lại kết quả như mong đợi.[1][2]
Trong truyện, đây là bi kịch có người thiệt mạng, hoàn toàn khác mức độ với việc phần mềm ngừng chạy. Điều đáng đem ra châm biếm chỉ là cách tổ chức công việc: rất nhiều hoạt động nhưng mục tiêu chính vẫn bỏ dở.
Chưa thấy Titan đâu, giấy tờ đã hạ gục cả đội
Nhiệm vụ thật ra đơn giản: nhận một bài viết, kiểm tra và đưa nó đến tay người đọc.
Thế nhưng trước đó phải cập nhật danh sách tổng, khớp các bản ghi, xem lại những lần đăng trước và tính toán thứ tự xử lý tiếp theo.
Từng việc nghe có lý. Nhưng khi tất cả đều thành điều kiện bắt buộc trước khi đăng một bài thì sao?
Đoàn Trinh sát hết giờ ngay trong cuộc họp trước lúc xuất phát.
Một lần chạy được ghi nhận đã tiêu tốn nhiều thời gian cho việc chuẩn bị và lưu thông tin quản lý, đến mức chưa kịp xử lý bài viết chính. Các lần khác vẫn có tiến triển trong việc xuất bản. Vấn đề không phải lúc nào cũng thất bại, mà là việc phụ đôi khi nuốt mất việc chính.
Lần ra quân sau mất luôn bản đồ hôm qua
Hết thời gian thì để lần sau làm tiếp, chẳng có gì sai. Điều kiện là phải lưu được vị trí đã làm đến.
Nhưng có một đường xử lý không lưu thành công thông tin để tiếp tục. Thứ tự của những công việc bị hoãn cũng có thể bị mất.
“Hôm qua ta khảo sát đến đâu?”
“Không còn bản ghi ạ.”
“Vậy kiểm tra lại từ cổng.”
Thôi khoan đánh Titan, cứu kho hồ sơ trước đã.
Chạy lại một việc không có nghĩa là sớm muộn việc đó sẽ xong. Số lần khởi động tăng lên, nhưng bài nằm chờ lâu nhất chưa chắc đến lượt.
Trở về an toàn không đồng nghĩa hoàn thành nhiệm vụ
Còn một cái bẫy nữa: chữ “thành công”.
Đối với chương trình, nó có thể chỉ có nghĩa là kết thúc mà không gặp lỗi bất ngờ. Thậm chí chủ động dừng sớm vì thiếu thời gian cũng có thể được ghi là thành công.
Máy tính có thể không nói sai. Nhưng người chờ bài viết đâu muốn nghe điều đó.
Đã chạy chưa? Rồi. Đã cập nhật hồ sơ chưa? Rồi. Có kết thúc êm không? Có.
Vậy bài mới đã đọc được chưa? Chưa.
Lưu bài, chuyển sang bước đăng, hiển thị trên trang và xác nhận đúng bản mới là bốn việc khác nhau. Một dòng báo “thành công” không nói rõ hệ thống đã hoàn tất việc nào.
Đừng tuyển thêm lính; hãy hoàn tất một nhiệm vụ trước
Có thể giao cho một AI khác đóng vai chỉ huy, mỗi lần thất bại lại soạn kế hoạch cứu hộ. Nhưng như vậy nhà máy tự động sẽ biến thành nơi vị chỉ huy thức đêm sửa báo cáo hành quân.
Cách tốt hơn ít kịch tính hơn: đưa trọn một bài đến tay độc giả, nhớ vị trí khi phải dừng, và không để một bài bị lỗi chặn các bài lành lặn khác. Việc hành chính không cần gấp thì để sau.
Đừng đếm số lần xuất quân. Hãy đếm số bài độc giả thực sự mở được.
Màn hình lại sáng lên: THÀNH CÔNG.
Tốt. Lần sau nhớ mang bài viết về, đừng chỉ mang giấy xin xuất phát.
Tài liệu tham khảo (2)
[1] Trang chính thức của anime Attack on Titan, tập 1.
[2] Giải thích câu thoại gốc bằng tiếng Nhật. Tình huống kỹ thuật được kể lại từ bản ghi đã ẩn danh.
