Bạn định rút khăn giấy và phát hiện khoảng ba mươi con kiến nhỏ giữa các lớp giấy. Một tháng trước cũng có chuyện tương tự. Không có kẹo bánh gần đó, cửa sổ lớn còn đang đóng. Chúng chui từ đâu ra?
Hay đàn kiến đọc được quảng cáo “nhà ấm cúng, dọn vào ngay”? Xin lỗi, nhà này không cho thuê.
Nhà sản xuất giấy đã biết chuyện này
Trong mục hỏi đáp chính thức, Nippon Paper Crecia của Nhật cho rằng loại kiến tụ tập ở khăn giấy có thể là Ochetellus glaber, tên Nhật là ruriari. Loài nhỏ màu tối này hay tận dụng khe hẹp dưới vỏ cây và cành mục. Các lớp giấy làm từ sợi gỗ xếp chồng lên nhau có thể gợi cho chúng cảm giác về nơi trú ẩn. Công ty nói khăn giấy thông thường không được cố ý thêm chất thu hút kiến.
Liên hiệp hợp tác xã tiêu dùng Nhật Bản cũng đề cập giấy vệ sinh và giấy bếp gặp hiện tượng giống vậy. Vì thế không nhất thiết phải có đường hay bánh vụn bên cạnh. Tuy nhiên, không có ảnh rõ hoặc mẫu vật thì chưa thể xác định loài kiến cụ thể. Và tụ tập trong hộp chưa chứng minh tổ đã hình thành. Đến xem nhà không có nghĩa đã ký hợp đồng.
Khe hở 0,5 milimét cũng đủ
Nghiên cứu tại Nhật năm 1992 ghi nhận nhiều loài kiến đi vào hộp khăn giấy đã mở. Một lần, loài kiến này còn rời tổ thí nghiệm để chuyển vào hộp. Song các tác giả cũng nêu khả năng chúng tình cờ chui qua khe thay vì bị đường trong giấy hấp dẫn đặc biệt.
Trong phép thử, Ochetellus glaber đi qua khe rộng 0,5 mm. Đó là số đo trong phòng thí nghiệm, không phải khe cửa sổ của một căn nhà cụ thể. Người nói “đã đóng cửa rồi” nhưng kiến có lẽ muốn kiểm tra bản vẽ công trình.
Một bản tóm tắt hội nghị năm 2024 nêu giả thuyết khác: khi cắn một số loại giấy, kiến có thể nhầm vật liệu với nguồn thức ăn giống tổ ong vò vẽ. Đây là giả thuyết nghiên cứu chứ không phải lời giải cho mọi vụ. Khăn giấy bỗng được coi là nhà ở, lối đi và cả thực đơn.
Trời mưa có khiến kiến vào nhà không?
Có thể. Đại học Maryland cho biết khi bên ngoài quá ướt hoặc quá khô, kiến đôi lúc chui vào công trình. Điều đó không khẳng định mưa là nguyên nhân chính trong mọi trường hợp, cũng chưa chứng minh cơn mưa nào gây ra vụ việc.
Dù cửa sổ lớn đóng, các khe ở khung cửa, cửa sổ nhỏ và đường ống vẫn có thể tồn tại. Một số loài kiến để lại đường mùi dẫn đồng loại. Chủ nhà chưa nhận thông báo, còn nhóm chat của kiến đã chốt lịch xem phòng.
Nên xử lý thế nào?
Không dùng khăn giấy đã có kiến; bỏ cả hộp nếu cần. Lau khu vực quanh đó bằng nước xà phòng để giảm dấu mùi và đổi chỗ đặt hộp. Nếu kiến trở lại, chụp ảnh cạnh vật có thể so kích thước, ghi số lượng, thời điểm, vị trí và tình trạng mưa trước đó.
Quan sát đường đi giúp tìm lối vào hơn là xịt thuốc khắp nơi mà không biết nguyên nhân. Nếu lặp lại, hãy gửi ảnh và ghi chép cho người quản lý nhà hoặc chuyên gia kiểm soát côn trùng, đồng thời kiểm tra khe hở cần sửa.
Kết luận: nhà không còn phòng trống
Kiến tụ tập trong khăn giấy là hiện tượng có ghi nhận; Ochetellus glaber là một khả năng hợp lý. Nơi trú ẩn, đường chui tình cờ, nhận nhầm giấy và thay đổi thời tiết là những giả thuyết riêng biệt.
Một hộp khăn giấy dẫn đến FAQ của hãng, nghiên cứu 1992 và hội nghị khoa học. Vụ việc nhỏ mà nhóm điều tra quá đông.
Gửi các bạn kiến: nhà có người ở, không tiếp khách xem phòng và không phát khăn giấy miễn phí.
Tài liệu tham khảo (6)
- Nippon Paper Crecia: official tissue FAQ
- Japan Consumers' Co-operative Union: tissue and ants FAQ (2024)
- Shinoda (1992), ants entering tissue paper, Pestology 7(1):55–57
- 2024 entomology conference abstract, Ochetellus glaber and tissue damage
- University of Maryland Extension: Ants—Indoor Insects
- University of Minnesota Extension: Ants
