คำอธิบาย: ความแม่นของโน้ต 36/40 ความนิ่งราว 24/30 น้ำหนักเสียง 15/15 และเสียงลากยาว 10/10 ทำไมเพลงที่ฟังดีและมีช่วงตรงโน้ตหลายช่วงจึงยังเสียคะแนนความนิ่ง?
ร้องออกมาแล้วรู้สึกดี คนฟังก็ไม่ได้ยินว่าหลุดคีย์ชัดเจน บนจอมีช่วงที่ตรงโน้ตบ่อย ๆ แถมคะแนนการเน้นหนักเบากับการลากเสียงยาวเต็มทั้งคู่ คะแนนรวมขึ้นไปถึง 90 แต่ ความนิ่งกลับอยู่ที่ประมาณ 24 จาก 30 เหมือนเดิมหลายเพลง จนรู้สึกว่าเลข 24 ทำสัญญาเช่าระยะยาวกับตู้คาราโอเกะไปแล้ว
คะแนนทั้งห้าช่องวัดอะไร?
JOYSOUND Analysis Scoring Master แบ่งคะแนนเต็มเป็นความแม่นของโน้ต 40 ความนิ่ง 30 การเน้นหนักเบา 15 การลากเสียงยาว 10 และเทคนิค 5 รวม 100 คะแนน กรณีนี้เห็นตัวเลข 36, ประมาณ 24, 15 และ 10 ตามลำดับ ส่วนคะแนนเทคนิคไม่ได้จดไว้ หากคะแนนรวม 90 มาจากการบวกช่องเหล่านี้ตรง ๆ เทคนิคก็จะเหลือ 5 คะแนนตามการคำนวณ แต่เป็นการอนุมาน ไม่ใช่ค่าที่ตรวจจากหน้าจอ
คำอธิบายทางการระบุว่า ความแม่นของโน้ตดูการตรงกับทำนองอ้างอิงตลอดเพลง ความนิ่งดูว่าระดับเสียงสั่นหรือแกว่งหรือไม่ การเน้นหนักเบาดูความต่างของแต่ละช่วงเพลง ส่วนเสียงลากยาวดูความถูกต้องและความนิ่งในช่วงที่ต้องค้างเสียง เทคนิคเป็นพวกการสั่นเสียงและการตกแต่งโน้ต
ดังนั้น ลากเสียงยาวได้เต็ม ไม่ได้แปลว่าความนิ่งทั้งเพลงต้องเต็มด้วย
ทำไมช่วงที่ตรงโน้ตเยอะแต่คะแนนโน้ตได้ 36?
ขณะร้อง หน้าจอแสดงข้อมูลการตรงโน้ต เป็นช่วง ๆ แต่คะแนนโน้ตหลังจบเพลงอิงจาก ทั้งเพลง ช่วงที่ดีมากหลายช่วงยังมีช่วงที่คลาดเคลื่อนปนอยู่ได้
ก่อนหน้านี้ค่าการตรงโน้ตทั้งเพลงเคยอยู่ราว 83% แม้ว่าบางช่วงจะใกล้ 90% ต่อมาช่องคะแนนโน้ตขึ้นเป็น 36/40 ตัวเลขเหล่านี้จึงไม่ได้ใช้หน่วยเดียวกัน การหาร 36 ด้วย 40 แล้วประกาศว่าระบบวัดว่าตรงโน้ต 90% พอดี เป็นการตีความที่ไม่มีสูตรทางการยืนยัน
อีกอย่าง การเลียนแบบลูกเอื้อนของต้นฉบับไม่ได้ตรงกับทำนองอ้างอิงทุกจุดเสมอไป คนฟังอาจรู้สึกว่าไพเราะ แต่เครื่องตรวจตามเกณฑ์อีกแบบ
ปัญหาอาจอยู่ที่การแก้โน้ตตลอดเวลา
ผู้ร้องสังเกตว่าตนเอง มองแถบโน้ตแล้วคอยปรับเสียงระหว่างร้องมากเกินไป ต่ำไปก็ยกขึ้น สูงไปก็กดลง แล้วแก้อีกรอบ จากการร้องเพลงกลายเป็นการเฝ้ากราฟซื้อขายแบบนาทีต่อนาที
การแก้บ่อย ๆ อาจทำให้ระดับเสียงแกว่งเล็กน้อย โดยเฉพาะตอนเริ่มโน้ตและเปลี่ยนโน้ต แต่ยังเป็นเพียงข้อสงสัย คะแนน 24 อย่างเดียวบอกตำแหน่งปัญหาไม่ได้
พอลองร้องให้ตรงนิ่งเหมือนหุ่นยนต์ หรือกลับไปร้องอย่างเป็นธรรมชาติ คะแนนความนิ่งก็ยังวนอยู่แถว 24 กรรมการช่องนี้จริงจังกับงานเหลือเกิน
ทดลองสามรอบด้วยเพลงเดิม
ใช้เพลงเดียวกัน คีย์เดียวกัน และตำแหน่งไมค์ใกล้เคียงกัน รอบแรกมองจอแล้วปรับเสียงตามปกติ รอบสองร้องจากความจำโดยไม่ไล่ตามแถบ รอบสามดูโน้ตถัดไปล่วงหน้า แต่พยายามไม่ปรับเสียงที่ออกมาแล้วซ้ำ ๆ
จดคะแนนโน้ต ความนิ่ง และเสียงลากยาวทุกครั้ง ถ้า 24 กลายเป็น 26 ให้ลองซ้ำเพื่อดูว่าเกิดจากวิธีร้องจริงหรือไม่ ถ้ายัง 24 ค่อยตรวจกราฟหลังจบเพลงและเสียงที่บันทึกได้ การเปลี่ยนครั้งเดียวไม่ใช่หลักฐานยืนยันสาเหตุ
คู่มือ JOYSOUND อธิบายวิธีดูกราฟระดับเสียงตลอดเพลงหลังร้องเสร็จ และเครื่องตระกูล MAX บางรุ่นมีโหมดฝึกช่วงที่ความตรงโน้ตต่ำกว่า 85%
ข้อสรุป
เมื่อเสียงลากยาวกับน้ำหนักเสียงได้เต็มแล้ว ควรหันมาดู การเริ่มโน้ต การเปลี่ยนโน้ต และการไล่แก้ตามหน้าจอ แทนที่จะบังคับให้ทุกเพลงเรียบเหมือนเสียงหุ่นยนต์
หูคนฟังบอกว่า “เพราะนะ” เครื่องบอกว่า “ความนิ่ง 24” กรรมการที่ให้เสียงลากยาวเต็มกับกรรมการความนิ่ง เคยนั่งประชุมห้องเดียวกันบ้างไหม?
เอกสารอ้างอิง (2 รายการ)
- JOYSOUND, คู่มือการใช้ Analysis Scoring Master อย่างเป็นทางการ: https://www.joysound.com/web/s/function/bunsekimaster
- JOYSOUND, คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการให้คะแนน: https://www.joysound.com/web/s/help/ranking/analysis
